National Kaohsiung Centre for the Arts

Mecanoo

PERFORMANS SANATLARI MERKEZİ | KAOHSIUNG, TAYVAN

© Kouzi Isita

Tayvan’ın en büyük üç metropol merkezinden biri olan sahil şehri Kaohsiung’da bulunan Weiwuying, Kaohsiung’u modern ve kültürel bir şehre dönüştürüyor. Bölgesel konumuyla kök salmış bir yapı olmasına rağmen, statü bazında ulusal bir proje. Hedef; başkent Taipei dışında, Tayvan için başyapıt niteliğinde kültürel bir destinasyon sunmak olmuş. Dünyanın dört bir yanından sanatçıları ve izleyicileri cezbedecek, ikonik statüye erişebilecek birinci sınıf bir sanat merkezi yaratılmış.

Mecanoo sunar...

KONUM

Ulusal Kaohsiung Sanat Merkezi (Weiwuying), eskiden askeri kamp olan arazide, güncel peyzajlı bir parkta yer alıyor. İnşa sürecine başladığımızda, park birkaç yıldır açık ve yerel halk için popüler bir yerdi. Bu durum en başından halk içinde bir ilgi ve sahiplenme duygusu olduğu anlamına geliyordu. Ayrıca, park zaten orada olduğu için, devasa yapımızın çevreyle ne kadar uyumlu hale geldiğini görebildik.

BANYAN AĞACI

En önemli ilham kaynağımız şehrin ağaçları. Banyan çok büyük ve çarpıcı bir tropik ağaç. Bu ağacın birleşmek ya da yeni gövdeler oluşturmak üzere yayılan kökleri kalınlaştıkça ve uzadıkça, birbiriyle bağlantılı üç ya da daha fazla ağaç oluşabiliyor. Bu sırada kalın ve yatay tacı, yağmur ve güneşten koruma sağlayan yoğun bir gölgelik görevi görüyor. Kaohsiung’da, gündelik olaylar, buluşmalar ve toplantılar her zaman banyan ağaçlarının altında gerçekleşir. Bu sebeple tasarımımızın genel temasını oluşturan resmi dili ortaya çıkardılar.

Weiwuying’in çatısı, organik olarak şekillendirilmiş çatı pencereleri ile minimal detaylara sahip alüminyumdan yapıldı. Bunun yanında, bina duvarları ve Banyan Plaza, bunların içine açılan açıklıklar ile çelikten inşa edildi.

BANYAN PLAZA

Dışarıdaki ve içerideki sınırları silikleştirerek binanın zemin katından itibaren muhteşem bir kamusal alan açabilmek üzere Weiwuying’i park içine konumlandırdık. Banyan Plaza; insanların akşamlarını dışarıda geçirebilecekleri, atmosferi dostane, şenlikli ve iyi aydınlatılmış bir şehir olan Kaohsiung’un kayıtsızlığını ve aslında güvenliğini yansıtıyor. Güneşe ve yağmura karşı korunaklı, 24 saat açık ve erişilebilir Banyan Plaza, çevredeki peyzajı akıcı bir şekilde tamamlıyor.

Plaza hem içeride hem dışarıda insanların rahatça toplanıp bir araya geldiği yer olarak adeta bir banyan ağacı görevi görüyor. Yürüyüş yolları ve resmi olmayan mekanlarıyla, insanların banyan ağacının altında yaptıkları her şeyi yapmasına izin veriyor ve hatta doğaçlama performans alanı sunuyor. Bana göre, (bazen Weiwuying’de yer alacak) Çin Operası geleneğini ve onun sokak tiyatrosundaki kökenini yansıtıyor gibi görünüyor.

İNŞAAT VE MALZEMELER

Weiwuying’in çatısı, organik olarak şekillendirilmiş çatı pencereleri ile minimal detaylara sahip alüminyumdan yapıldı. Bunun yanında, bina duvarları ve Banyan Plaza, bunların içine açılan açıklıklar ile çelikten inşa edildi. Açık alan olduğundan, hiçbir yapay iklim kontrolü bulunmayan Banyan Plaza, neredeyse %100 nem oranına sahip. Ne karoların ne de sıvaların böyle nemli bir iklime uygun olmadığını gördük. Sonunda, yerel tersanelerin yardımını istedik. Kaybolmaya yüz tutmuş bu sektör ve işçileri için çağdaş bir miras bırakmak adına oldukça hevesli olan tersane sahibi, bu teklifi hızla kabul etti. Hollandalı mühendislerle birlikte, Kaohsiung’un gemi yapımcıları, çözümü gemide olduğu gibi prefabrike çelik levhalar kullanarak binanın iç ve dış kısımlarını inşa etmekte buldular. Plakalar binada titreme olduğunda harekete izin veriyor ve çelik, deprem bölgelerinde kullanım için mükemmel bir malzeme.

Weiwuying; gerçekten büyük bir gemi görünümü ve hissiyatı veriyor, ancak burada dalgalar denizin değil geminin bir parçası. Büyük bir okyanus gemisi büyüklüğünde, ancak lüks bir gemiden ziyade bir kargo gemisi karakterine sahip olması gerektiği açıktı. Yüzeylerin çok pürüzsüz görünmesini istemedik ve yapıdaki eğrilerin plakalar arasındaki birleşme görünürken bir akış sağlaması gerektiğini belirttik. Aslında yapının iç kısmındaki bu birleşim noktaları; ışıkları takma, bayrak ve pankart asma imkanı sunuyor.

Kaohsiung, neredeyse üç milyon nüfusa sahip, rahat ve hareketli bir şehir. Tayvan’ın en büyük ikinci şehri ve dünyanın en büyük deniz limanlarından biri olmakla kalmayıp aynı zamanda tayfunların, yüksek sıcaklıkların, yoğun yağışların ve düzenli depremlerin dramatik alt tropikal iklimine de ev sahipliği yapıyor. 140.000 metrekarelik yeni performans kompleksi, tüm bu aşırılıklarla başa çıkabilmeli.

Francine HOUBEN

ODİTORYUM

Sahne sanatları merkezleriyle uğraşmak; gerek yapımları sahnelemek gerekse insanların mekana giriş çıkışlarını organize etmek olsun, lojistikle oldukça bağlantılı. Weiwuying’in ana kamusal alanları yer üstündeyken, sahne sanatları mekanlarına hizmet eden bina parçaları olan teknik alanlar yer altında. Avrupa’da, bu mekanlardan sadece bir tanesi dahi abartılı ve zorlayıcı sayılabilecekken bizim, açık hava tiyatrosu hariç toplamda dört farklı alan ihtiyacına karşılık vermemiz gerekiyordu.

Tüm oditoryumların kendi kimliği, düzeni, akustiği ve atmosferi var. Örneğin, konser salonunun düzeni organik, üzüm bağı* tarzında. Resital salonu samimi bir karakterde; opera binası ise devasa büyüklükte. Her detayda, bir performans mekanı dikkate alındı. Örneğin, tüm mekanlardaki koltukların kumaşı hem estetik hem de akustik bakımından önemliydi. Hem konser salonundaki hem de meşe kaplı resital salonundaki koltukların rengi şampanya tonlarında, sıcak, altın rengi bir parıltıya sahip.

Tiyatro için Mecanoo mavisi koltuklar seçtik, opera binası koltukları ise tabii ki kırmızı. Fuayeler, resmi olmayan ve resmi fuayeler Banyan Plaza’dan oditoryuma giderken bir arayüz niteliğinde. Akışkan çizgileri ve heykelsi dramatik formları, mükemmel bir tiyatro veya müzikal deneyim için doğru atmosferi oluşturuyor.

DOĞAL İKLİMLENDİRME

Binadaki genel his çok rahat, ancak hava sıcak ve nemli. Banyan Plaza’nın konumu ve tasarım şekli itibariyle okyanus rüzgarını yakalayabildik. Oditoryum, tüm modern sahne sanatları mekanları için gerekli olan havalandırmaya sahip. Ancak, fuayelere geldiğinizde, sıcaklık biraz daha artıyor ve Banyan Plaza’ya tam olarak girdiğinizde, denizden gelen yumuşak, ılık havayla karşılaşıyorsunuz. Bu, dışarıdaki parkın tropikal ısısına nazikçe uyum sağlamanın olağanüstü keyifli bir yolu.

*Konser salonunda oturma yerlerinin sahnenin etrafını sardığı ve bir üzüm bağının eğimli terasları şeklinde yükseldiği tasarım terimi.